Renoir: "Guitar Lesson"
Φάκελος "Μουσική Παιδεία" 

Τα εκπαιδευτικά και παιδαγωγικά θέματα, κατά κοινή ομολογία, είναι σπουδαίας σημασίας. Το ενδιαφέρον μας γύρω απ’ αυτά είναι δεδομένο και ουδείς μπορεί να αμφισβητήσει πως στην εποχή μας, η παραγωγή πτυχίων και διπλωμάτων από Δημοτικά –Ιδιωτικά Ωδεία, μουσικές σχολές και πάσης φύσεως ιδρύματα, έχει καταστήσει (τις περισσότερες φορές) έως και την απαξίωσή τους.
Το TaR γνωρίζοντας τον κόσμο της μουσικής εκπαίδευσης στη χώρα μας, κρατώντας και τη δική του αγωνία για το ξεπέρασμα των συσσωρευμένων προβλημάτων, επιθυμεί να ανοίξει τους διαδικτυακούς τόπους του για την διακίνηση των απόψεων, των σκέψεων και των προσωπικών θέσεων των αναγνωστών του και των συνεργατών του. Έτσι, εδώ, θα φιλοξενούνται απόψεις που δεν θα δεσμεύουν το TaR ιδεολογικά. Θα δεσμεύουν όμως τους υπογράφοντες τις παρεμβάσεις.
Επωνύμως…

 Τώρα τελευταία, που συγκεντρώθηκαν όλα τα σχετικά άρθρα του TaR σε έναν ενιαίο φάκελο "περί Μουσικής Εκπαίδευσης", ίσως παρατηρήσατε πως υπάρχει μία στήλη με τίτλο σπινTaRίσματα, η οποία όμως περιλαμβάνει ένα και μόνον άρθρο (!): Οι σπουδές της κιθάρας στα Ωδεία. Η πρόθεση του υπογράφοντος ήταν να υπάρξει σύντομα δεύτερο άρθρο με τίτλο: Οι σπουδές της κιθάρας στο τμήμα Μουσικών σπουδών του Ιονίου Πανεπιστημίου.

Σε συνέχεια του 1^ου μέρους του προηγούμενου άρθρου, θα ήθελα σε αυτό το 2^ο μέρος να επικεντρωθούμε και να αναρωτηθούμε για το τι συμβαίνει ακριβώς στον χώρο της Ανώτατης Μουσικής εκπαίδευσης τόσο σε Ευρωπαϊκό επίπεδο όσο και στη χώρα μας επ’ αφορμή της Διακήρυξης της Μπολώνια που υπογράφτηκε το 1999 θέτοντας ως ορίζοντα ολοκλήρωσης των στόχων της το 2010.

Ποιος γονιός δεν νανούρισε το παιδί του στην αγκαλιά του, ενώ ονειρευόταν, αυτό να γίνει καλός και χρήσιμος άνθρωπος. Ποιος γονιός όμως φαντάστηκε ότι με το νανούρισμα, προσφέρει απλόχερα την βασική μουσική γνώση στο δημιούργημά του, τη γνώση των ήχων. Ποιος δεν μίλησε τραγουδιστά στο μωρό του για να το κάνει να γελάσει και έτσι να αισθανθεί συμμέτοχος δημιουργός του ανυπέρβλητου, της ίδιας της ζωής. Ποιος δεν χαίρεται αν το παιδί του, ανάμεσα σε όλες τις άλλες αρετές του, τυχαίνει να είναι και καλλικέλαδο.

Αφορμή για το σχόλιο αυτό μού έδωσαν κάποιες συζητήσεις που είχα πρόσφατα με μαθητές μου που σήμερα διδάσκουν σε διάφορα Ωδεία, έχοντας πια οι ίδιοι τις δικές τους τάξεις. Επαγγελματίες καθηγητές–σολίστες μάλιστα κάποιοι από αυτούς– μου έλεγαν με αγωνία πως έχουν ξεμείνει από μαθητές σε σχέση με άλλες χρονιές, πως τα παιδιά δεν μελετάνε πια, πως αρκετοί το γυρίζουν στην ηλεκτρική κιθάρα. “Κάτι πρέπει να αλλάξει γιατί δεν πάει άλλο”, “τα παιδιά ζητάνε να παίξουν κομμάτια ευχάριστα”, “εσείς δεν ξέρετε τι τραβάμε με τους αρχάριους” είναι κάποιες από τις φράσεις που ακόμα ηχούν στ’ αυτιά μου από τις πολλές φορές που επαναλήφθηκαν. Μέσα λοιπόν από τις συζητήσεις που έκανα μαζί τους, διαπίστωσα ότι οι περισσότεροι από αυτούς διακατέχονται από ένα είδος ανασφάλειας, ακόμα και ενοχής, για το όργανο και τη μουσική που διδάσκουν. Επηρεασμένοι από το γενικότερο κλίμα της εποχής που ζούμε, βαθιά μέσα τους άρχισαν να αμφισβητούν αν θα ’πρεπε να διδάσκουν αυτές τις μεθόδους του οργάνου ή αυτά τα έργα της διδακτέας ύλης της κιθάρας και όχι κάποια κομμάτια πιο προσιτά στα παιδιά, πιο εύπεπτα, πιο γνώριμα στα αυτιά τους, τέτοια που να τους επιτρέπουν να ασχολούνται περισσότερο με το όργανο, να μελετούν με μεγαλύτερο κέφι. Ούτε λίγο ούτε πολύ οι δάσκαλοι νιώθουν κατά κάποιο τρόπο αμήχανοι σε μια τάξη που άλλα ζητάει κι άλλα δίνουν και κλονίζονται με τη σκέψη πως πάνε αντίθετα στο ρεύμα της εποχής.

“Όποιος αγαπάει παιδεύει”, λέει ο σοφός λαός μας, και ακόμη “άνθρωπος αγράμματος, ξύλο απελέκητο” κι έχει απόλυτο δίκιο, γιατί το μόνο που μπορεί να μαλακώσει τη σκληρότητα του εκ γενετής βίαιου και άπληστου όντος, που ονομάζεται άνθρωπος, είναι η παιδεία. Είναι όμως η σημερινή παιδεία ικανή να πετύχει τα σωστά αποτελέσματα; Προσφέρει στα παιδιά μας, από την πρώτη τρυφερή ηλικία τους, αυτά που πρέπει για να τα προσελκύσει στη μάθηση και να τους δώσει τα κατάλληλα εφόδια να σταδιοδρομήσουν; Μπορεί να χρωματίσει τα όνειρα των παιδιών, να νιώσει τις ευαισθησίες των εφήβων και να καθησυχάσει τις ανησυχίες των νέων για το αύριο; Έχει τη δύναμη να δημιουργήσει ολοκληρωμένες προσωπικότητες, που να συνδυάζουν τη γνώση με την καλαισθησία και την πραγματικότητα με την αέρινη σφαίρα της φαντασίας;
Όχι! Ένα μεγάλο και απόλυτο Όχι.