Διαδικτυακό περιοδικό Μουσικής TAR - ΚΙΘΑΡΑ & ΚΙΘΑΡΙΣΤΕΣ
TRANSLATE this page:
 αρχική     προφίλ     ιστολόγια    επικοινωνία        RSS FEEDS           
GR CY

<< ΜΟΥΣΙΚΗ ΑΤΖΕΝΤΑ >>
Επιμέλεια: Τίνα Βαρουχάκη



 

Tar Logo

| More
Home » ΣΤΗΛΕΣ » Μουσικές Αναφορές (Ε. Αγραφιώτη) & Home » ΑΡΘΡΑ (χρονολογικά) & Home » ΑΡΘΡΑ (θεματολογικά) » Eλληνική Μουσική και Τραγούδι
  Εκτυπώστε το άρθρο

«MΕΤΖΑ ΝΟΤΕ», στις 18 Αυγούστου, στο Γύθειο

Ο εμπνευστής Τζιοκόντο Μορέττι

O αγαπητός Λούης Μανίκας είχε την ευγενική καλοσύνη να μου στείλει την αφίσα που αναγγέλλει την φετινή εκδήλωση στο Γύθειο και στην οποία θα τραγουδήσει. Τον ευχαριστώ γιατί μου έδωσε έναυσμα να ψάξω για πληροφορίες σχετικά με τον Μορέττι, τον οποίο γνώριζα μόνον ως ιταλό που εκ του μηδενός δημιούργησε μια εντυπωσιακή μπάντα στο Γύθειο των αρχών του εικοστού αιώνα.

 

Η εκδήλωση αυτή θα αναβιώσει, θα θυμίσει ή απλώς θα ενημερώσει ντόπιους και επισκέπτες που δεν γνωρίζουν την τοπική ιστορία, για τις συναυλίες «Mezza Notte» που ο Gioconto Moretti, είχε καθιερώσει κάθε Κυριακή του Αυγούστου στις δώδεκα που αλλάζει η μέρα, να βγαίνει με την μπάντα του, αποτελούμενη από κιθαρόνια, μαντολίνα, βιολιά, πνευστά και αυτοσχέδια κρουστά όργανα, στην κεντρική πλατεία του Γυθείου, παίζοντας μουσική εκείνης της εποχής και ψυχαγωγώντας τους κατοίκους.
Σύμφωνα με διηγήσεις παλαιών κατοίκων, όταν η μουσική έδινε το έναυσμα, άλλοι έβγαιναν να απολαύσουν από κοντά κι άλλοι τους άκουγαν από τα ανοιχτά παράθυρά τους.
Η μουσική ακριβώς μεσάνυχτα πλημμύριζε τα γραφικά σοκάκια.

Ο Τζιοκόντο Μορέττι γεννήθηκε το 1867 στην Περούτζια από μορφωμένους και φιλόμουσους γονείς που φρόντισαν ιδιαίτερα την μουσική του εκπαίδευση. Στο Γύθειο βέβαια ήρθε για τους λόγους του, αλλά ποιοι είναι αυτοί; ήρθε για να αναλάβει την μπάντα της ιταλικής παροικίας στην Πάτρα; Όντως έζησε και εργάστηκε για λίγο εκεί. Μήπως συνδυαστικά πρόσφερε ιδέες στο Γύθειο που έγιναν δεκτές και εγκαταστάθηκε για να αφιερωθεί στο δύσκολο εγχείρημα; Μήπως ήρθε πρώτα στην Αθήνα, προσκεκλημένος της ελληνικής κυβέρνησης για την Ολυμπιάδα του 1896; Δεν βρήκα σαφή απάντηση. Όλα ίσως είναι εικασίες. Σημασία έχει ότι στο Γύθειο έχτισε τη ζωή του και προσέφερε με πάθος, από το 1897 που αποφάσισε να ζήσει εκεί. Ο ίδιος αγόρασε και έφερε στην πόλη ένα πιάνο και 30 όργανα μπάντας. Το Ωδείο εγκαταστάθηκε στο σπίτι του, απέναντι από τον θρυλικό ναό του Αϊ -Γιώργη και στόχος σαφής ήταν το να εκπαιδεύσει μουσικά εφήβους και μεγαλύτερους, για να συσταθεί όπως έπρεπε η πρώτη Φιλαρμονική ορχήστρα του Γυθείου. Αμέσως προσέτρεξαν πολλοί ενδιαφερόμενοι μαθητές. Δεν υπήρχε σπίτι στο Γύθειο κατά την προπολεμική περίοδο που να μην είχε κάποιον, έστω έναν, που να παίζει κάποιο όργανο, πιάνο, έγχορδο, πνευστό. Ο εμπνευσμένος Ιταλός έκανε την πόλη ένα πελώριο ωδείο. Ο ίδιος έπαιζε στις πρόβες τα δύσκολα μέρη που δεν μπορούσαν να τα παίξουν οι νέοι της μπάντας, έτσι που να ακούν στην καλύτερη εκδοχή το αποτέλεσμα και να βοηθιούνται να το μιμηθούν.
Οι ρομαντικές βραδιές με τα φαναράκια και κάτω από το φεγγάρι στην πόλη και στο νησάκι της Κρανάης σηματοδοτούσαν κάτι πολύ σημαντικό για τους ντόπιους. Κάτι σαν αυτό που επιχειρείται να ζωντανέψει και στις 18 Αυγούστου δηλαδή!



Στο βιβλίο «Το προπολεμικό Γύθειο» ο Νίκος Παναγόπουλος αναφέρει στοιχεία για την εποχή και τον Μορέττι. Η φωτογραφία είναι του έτους 1935. Ο Μορέττι είναι τρίτος από αριστερά, καθιστός.

Παρ’ όλες τις προσπάθειες άλλων πόλεων ακόμα και της Αθήνας, να τον «κλέψουν» με δέλεαρ τους καλύτερους οικονομικούς όρους, ο Μορέττι δεν άφησε το Γύθειο. Είχε πλέον γίνει Έλληνας, αισθανόταν και σκεφτόταν σαν γηγενής. Με την αγαπημένη σύζυγό του απέκτησαν μια κόρη, την Τζελίντα που όπως λέγεται ήταν ο εφηβικός έρωτας του Γιάννη Ρίτσου, που ήταν συμμαθητής της στο Γυμνάσιο. Η Τζελίντα του πρότεινε να μελετήσει μουσική στο ωδείο του πατέρα της, αλλά λένε ότι ο Γιάννης Ρίτσος δεν το αποφάσισε. Πάντως ο Ρίτσος αναφέρει τον Moretti, και την Φιλαρμονική του, με συμπτωματικό τρόπο, στο αυτοβιογραφικό ποίημα ή ποιητικό κείμενο, που ολοκλήρωσε το 1977-78 με τίτλο «Το Τερατώδες Αριστούργημα». Το 2009 είχαμε την τύχη να παρακολουθήσουμε αυτό το πολύ δυνατό κείμενο του σε μια παράσταση στα πλαίσια του φεστιβάλ Αθηνών, στο μικρό θέατρο της Αρχαίας Επιδαύρου.
Το τέλος του Τζιοκόντο Μορέττι δεν ήταν αυτό που έπρεπε. Τον καιρό του πολέμου με την Ιταλία, όντας Ιταλός υπήκοος οδηγήθηκε και κλείστηκε σε στρατόπεδο συγκέντρωσης στην Αθήνα. Στην κατοχή διέλυσε την μπάντα. Ακολούθησαν δύσκολες ώρες, με σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα. Το καλοκαίρι του 1941 πήγε για λίγο στο σπίτι του γαμπρού του στη Σπάρτη. Μετά από λίγες μέρες, αυτοκτόνησε κόβοντας τις φλέβες του, στο Νεκροταφείο της πόλης. Αυτό βέβαια τον προφύλαξε από να μη ζήσει την ακολουθούσα εκτέλεση του γαμπρού του από τους Γερμανούς στο Μονοδένδρι.
Η μουσική που συνοδεύει το σύντομο αυτό κείμενο, ελπίζω ότι θα καταφέρει να μας βάλει ίσα-ίσα στο χρώμα μιας όμορφης πόλης και μιας σημερινής κομπανίας. Δυστυχώς δεν βρίσκω ηχητικό σχετικό ντοκουμέντο.

Αν είστε κοντά στο Γύθειο ή αν έχετε πρόθεση να κάνετε μια όμορφη βόλτα στην πανέμορφη γη της νότιας Πελοποννήσου κοντά στις εκβολές του ποταμού Ευρώτα, θα είστε πολύ τυχεροί να παρακολουθήσετε αυτή την τοπική μουσική εκδήλωση που έχει τόσα να θυμίσει και τόσα να προτείνει στους νεότερους.
Η συμμετοχή του Λούη Μανίκα είναι βεβαίως μια ελκυστική παράμετρος.


Έφη Αγραφιώτη
Αύγουστος 2019
Effie.tar@gmail.com

Τεχνική επιμέλεια σελίδας Κώστας Γρηγορέας
(Η επιμέλεια του κειμένου είναι ευθύνη του αρθρογράφου


Εγγραφείτε για διμηνιαία ενημέρωση (email) με τα πρόσφατα άρθρα στο TaR

  
 



| More

    - Ενημερώστε για τις εκδόσεις σας. (Στις "κυκλοφορίες" η παρουσίαση των εκδόσεων γίνεται με την επιμέλεια και ευθύνη των δημιουργών τους).
    - Ενημερώστε το TaR (webmaster.tar@gmail.com) για τις δραστηριότητές σας και για οποιαδήποτε κιθαριστικού ή γενικότερου μουσικού ενδιαφέροντος είδηση
    (Ό,τι παρατίθεται στις ενημερωτικές στήλες είναι πληροφόρηση κι όχι -κατ' ανάγκη- πρόταση του TaR)
Το TaR λειτουργεί ως μη κερδοσκοπική μουσική διαδικτυακή κοινότητα που βασίζεται αποκλειστικά στην εθελοντική εργασία των συνεργατών. 
Δεν απασχολεί επαγγελματίες δημοσιογράφους και η πληροφόρηση που παρέχει μέσω των ενημερωτικών στηλών του εξαρτάται αποκλειστικά από τα δελτία τύπου που στέλνουν οι ενδιαφερόμενοι καλλιτέχνες, τα οποία και δημοσιεύει "καλή τη πίστει". Όπως είναι επόμενο όμως, το TaR δεν φέρει ευθύνη για πιθανές ανακρίβειες.
.

© TAR - Μουσικό διαδικτυακό περιοδικό
webmaster: Κώστας Γρηγορέας
διευθυντής: Νότης Μαυρουδής


εικαστική επιμέλεια, σχεδιασμός: Ειρήνη Κουρζάκη
υλοποίηση, φιλοξενία: Hyper Center