O Γιώργος Τοσικιάν γράφει για τον Νότη Μαυρουδή

(15 Ιουλίου 1945 - 3 Ιανουαρίου 2023
Θα ήθελα να σας μιλήσω για τον κιθαριστή και συνθέτη Νότη Μαυρουδή· τον πιο λόγιο ανάμεσα στους λαϊκούς και τον πιο λαϊκό ανάμεσα στους λογίους. Έναν δημιουργό ευαίσθητο και στοχαστικό, με βαθιά αγάπη για την Ιστορία, την Παιδεία και τον Άνθρωπο. Μέσα από την τέχνη και τον λόγο του, ο Νότης διατήρησε ζωντανές τις αξίες της ιστορικής μνήμης, του ανθρωπισμού, της ακαδημαϊκής μουσικής σκέψης και της σύγχρονης καλλιτεχνικής έκφρασης. Υπήρξε ένας καλλιτέχνης-γέφυρα, που ένωνε κόσμους, οι οποίοι συχνά παραμένουν ξένοι μεταξύ τους.
Είχα τη σπουδαία τύχη να συμπράξω επί δώδεκα χρόνια, ως ντουέτο, με έναν από τους σημαντικότερους Έλληνες κιθαριστές, έναν καταξιωμένο συνθέτη και διανοούμενο. Η πρώτη μας κοινή εμφάνιση πραγματοποιήθηκε στις 19 Ιανουαρίου 2011, στο Athenaeum στο Θησείο, ενώ οι τελευταίες στις 13 και 14 Δεκεμβρίου 2022, στη μουσική σκηνή «Ζώγια» της Θεσσαλονίκης.
Δεν νομίζω ότι υπάρχει λόγος να αναφερθώ εκτενώς στο συνθετικό του έργο. Είναι καταξιωμένο και διαρκώς παρόν, διαθέσιμο σε κάθε νεότερη γενιά που επιθυμεί να το γνωρίσει και να το μελετήσει.

Ο Νότης Μαυρουδής ανήκει σε εκείνη τη σπάνια κατηγορία καλλιτεχνών που, για πολλά χρόνια, υπήρξαν ταυτόχρονα σολίστ και δημιουργοί. Κάθε νεότερος Έλληνας κιθαριστής τού οφείλει πολλά: επί δεκαετίες διεύρυνε τη φήμη του οργάνου και καλλιέργησε την αγάπη του κοινού για την κιθάρα, πάντοτε με υψηλό αισθητικό κριτήριο. Είτε μέσα από τη δισκογραφία του —ορχηστρική ή τραγουδιστική— είτε μέσα από τα ρεσιτάλ διεθνών κιθαριστών που διοργάνωνε, τις αμέτρητες ζωντανές εμφανίσεις του, το περιοδικό TAR καθώς και τις τηλεοπτικές και ραδιοφωνικές του παραγωγές, η συμβολή του υπήρξε καθοριστική.
Σε προσωπικό επίπεδο, κέρδισα πάρα πολλά από τη σχέση μου με τον Νότη — μια σχέση που πολύ γρήγορα μετατράπηκε σε σχεδόν συγγενική. Κρατώ το ακούραστο πάθος του για τη δημιουργία, την εμμονή του στη συνέπεια και ένα σπάνιο ήθος. Δεθήκαμε ως ντουέτο, συντονίζοντας τα δάχτυλά μας άλλοτε με τρυφερότητα και άλλοτε με εκρηκτικότητα, έχοντας ως βασικό άξονα το μεγάλο και εξαιρετικό του ρεπερτόριο τραγουδιών. Παράλληλα, παρουσιάζαμε πάντοτε και διασκευές μας για δύο κιθάρες.
Το 2018 κυκλοφόρησε το Cafe Latino, ένας δίσκος όπου κυριαρχεί η ηχητική φυσιογνωμία της Λατινικής Αμερικής, μέσα από συνθέσεις ανώνυμων δημιουργών, διασκευασμένες από εμάς. Δίπλα στον Νότη Μαυρουδή έμαθα να συνοδεύω τραγούδια του ελληνικού ρεπερτορίου, να διασκευάζω για μία ή δύο κιθάρες, να στέκομαι στη σκηνή με μεγαλύτερη άνεση και σιγουριά — και πολλά ακόμη. Έμαθα, επίσης, να εμπλέκομαι δημιουργικά και διαλεκτικά σε συζητήσεις και αντιπαραθέσεις, να μην επαναπαύομαι, να ακούω και να σκέφτομαι με ανοιχτό μυαλό και διάθεση για συνεννόηση.
Δεν θα ξεχάσω ένα στιγμιότυπο από μία από τις τελευταίες μας πρόβες. Παίζαμε ένα τραγούδι που υπήρχε πάντα στο πρόγραμμά μας και, επομένως, το είχαμε ερμηνεύσει εκατοντάδες φορές με έναν συγκεκριμένο τρόπο. Κάποια στιγμή με διακόπτει και μου λέει:
«Μήπως, σε αυτό το σημείο, αντί να παίξουμε αυτό που παίζουμε πάντα, να δοκιμάσουμε κάτι άλλο;».
Του απάντησα:
«Μα καλά, δέκα χρόνια το παίζουμε έτσι — γιατί να το αλλάξουμε τώρα;».
«Ε, αν είναι για το καλύτερο;» μου λέει. «Γιατί να μη δοκιμάσουμε;».
Αυτή η ακούραστη διάθεση αναζήτησης για το λίγο καλύτερο, για το παιχνίδι της μουσικής, είναι κάτι που δεν συναντά κανείς συχνά.
ΥΣΤΕΡΟΓΡΑΦΟ
Παίξαμε στο Ωδείο Ηρώδου του Αττικού, στο Μέγαρο της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, σε προαύλια μουσείων, στα μισά ελληνικά νησιά, σε μουσικές σκηνές, θέατρα και μπαρ· μπροστά σε χίλιους ανθρώπους, αλλά και σε εκατό.
Για τον Νότη δεν υπήρχε διαφορά. Το βάρος ήταν το ίδιο.
Άλλη γενιά; Άλλη στάση απέναντι στα πράγματα; Δεν ξέρω.
Τα σημάδια ήταν αλλού. Στο πώς θα παίξουμε εμείς.
Και στο πώς ο κάθε θεατής, μόνος του, θα το δεχτεί.
Γιώργος Τοσικιάν
(3/1/2026)
ΠΗΓΗ: O Γιώργος Τοσικιάν γράφει για τον Νότη Μαυρουδή - σε άσπρο-μαύρο - mousikogramma.gr
****************
Τεχνική επιμέλεια σελίδας Κώστας Γρηγορέας
(Το περιεχόμενο του κειμένου, το φωτογραφικό, βιντεογραφικό ή ηχητικό υλικό καθώς και η επιμέλεια του άρθρου είναι ευθύνη του συγγραφέα)
| Το TaR, εκπληρώνοντας το όραμα του ιδρυτή του Νότη Μαυρουδή (1945-2023), συνεχίζει να λειτουργεί ως μία ελεύθερη και αυστηρά μη κερδοσκοπική μουσική διαδικτυακή κοινότητα, που βασίζεται αποκλειστικά στην εθελοντική εργασία και στην εγκυρότητα των συνεργατών του. Δεν απασχολεί επαγγελματίες δημοσιογράφους, διορθωτές κλπ, άρα δεν έχει την υποδομή και τους πόρους ώστε να ελέγχει την ακρίβεια των πληροφοριών και την πνευματική ιδιοκτησία του υλικού που παρατίθεται (κειμένου, εικόνων, βίντεο, ηχογραφήσεων κλπ). Βασίζεται αποκλειστικά στην καλή πίστη του αρθρογράφου, ο οποίος είναι ο υπεύθυνος για τις απόψεις του και για το υλικό που επιλέγει, από το προσωπικό του αρχείο. Οποιοσδήποτε θεωρεί ότι θίγεται από την χρήση πληροφοριών και υλικού παρακαλείται να το δηλώσει άμεσα ώστε να γίνει άμεση διόρθωση (tar.onlinemag@gmail.com). Το TaR έχει ως στόχο να στηρίξει την ποιοτική μουσική δημιουργία κι όχι να θίξει με οποιονδήποτε τρόπο τους δημιουργούς και το έργο τους. Επίσης, η πληροφόρηση που το TaR παρέχει σχετικά με συναυλίες, εκδόσεις, σεμινάρια, διαγωνισμούς, φεστιβάλ κλπ εξαρτάται αποκλειστικά από τις πληροφορίες που παρέχουν οι συμμετέχοντες καλλιτέχνες και το TaR τις δημοσιεύει πάντα "καλή τη πίστει". Το TaR δεν φέρει ευθύνη για πιθανές ανακρίβειες και βασίζεται στην βοήθεια των αναγνωστών ώστε να διορθώνονται τα όποια προβλήματα. Διαχειριστής: Κώστας Γρηγορέας Ιδρυτής: Νότης Μαυρουδής |


![[CD] Νότης Μαυρουδής: Οχτώ κρυφές μπαλάντες (στίχοι Μάγδα Κατσάκου - τραγούδι: Μαρίζα Κωχ, Γιάννης Κότσιρας, Αναστασία Μουτσάτσου)](content/data/multimedia/images/2023-1/4030-600x600.jpg)


